خوش آمدید
آریا قانون؛ در راستای مرتفع کردن مشکلات حقوقی اقشار مختلف جامعه با همکاری آقای رضا رضائی نیا وکیل پایه یک دادگستری در خدمت هموطنان ایرانی میباشد.
تلفن: 88755193 - 88755310
مشاوران ما
رضائي نيا
حقوق
مقالات حقوقی
ميزباني اجباري به رسم همسايگي



مهمانان ناخوانده اي که حالا براي خودشان يک پا ميزبان شده اند؛ افغاني، عراقي، پاکستاني، بنگلادشي و... سال ها از زماني که پاي اولين گروه اتباع بيگانه به کشورمان باز شد، مي گذرد. آنهايي که اگر توانستند از راه قانوني و اگر نتوانستند از راه هاي زيرزميني خودشان را به مرزهاي ايران رسانده اند.

آنهايي که دنبال دردسر نبودند، ترجيح دادند از همان اول کارت اقامت بگيرند تا اگر خواستند ازدواج کنند يا شغلي براي خودشان دست و پا کنند مشکل قانوني نداشته باشند، اما آنهايي که خود را چندان مقيد به قانون نمي دانستند، ترجيح دادند همان طور که بي سر و صدا و غيرقانوني وارد خاک ايران شدند، همان طور هم به زندگي مخفيانه شان ادامه دهند.

سرقت، تجاوز، انتقال بيماري ها، قتل، ازدواج هاي غيرقانوني با اتباع ايراني، کودکان بدون شناسنامه و... از جمله مسائل و جرائمي است که متاسفانه در اين سال ها ارتکاب آنها از سوي اتباع بيگانه غيرقانوني در کشورمان کم نبوده است.

حالا چه آنهايي که حضورشان در ايران قانوني و چه آنهايي که بودن شان غيرقانوني است حاضر به ترک کشورمان نيستند؛ آنها مي گويند کجا برويم؟ وقتي اينجا خانه ما شده است!

جنگ و بيکاري، مهم ترين دليل مهاجرت

چه آن زمان که اولين گروه از افغاني ها وارد کشور شدند و چه در سال هاي اخير که تعدادي از کشورهاي همسايه مانند عراق و پاکستان با جنگ هاي داخلي و حملات نظامي بيگانگان دست به گريبان بوده اند، اوضاع به گونه اي رقم خورده تا با تداوم ناامني، نبود کار، وضع غذا، سلامت و حفظ جان به ايران مهاجرت کرده و براحتي با اجاره يک خانه با قيمتي مناسب به زندگي بپردازند.

چرا که در نظر آنان، ايران کشوري است آرام، با بازاري تقاضامند و داراي مردمي با روحيه اي منعطف. بنابراين آنها نه مشکل جنگ و درگيري و کشتار دارند و نه با مشکلي در زمينه کار و اشتغال مواجه مي شوند.

بازار کار، تحت تاثير حضور اتباع بيگانه

واقعيت آن است که وضع اشتغال کشور در پي حضور غيرقانوني اتباع بيگانه و نيروي کار غيرمجاز چندان مطلوب نيست که در اين ميان بيشترين ضرر متوجه کارگر ايراني است که دغدغه جايگزين شدن با نيروي کار ارزان را دارد.

محسن عليمرداني، عضو کميسيون اجتماعي مجلس، آسيب جدي ناشي از حضور اتباع بيگانه را متوجه اشتغال کشور مي داند و مي گويد: متقاضيان ورود به کشور به طور معمول از کشور هايي هستند که شرايط مطلوب اقتصادي ندارند، به همين دليل است که اين افراد حاضرند در ازاي دستمزد اندک و بدون بهره مندي از خدماتي نظير بيمه، مشغول کار شوند که اين مساله برخي کارفرمايان را به استفاده از اتباع بيگانه به عنوان نيروي کار ارزان ترغيب مي کند.

وي تاکيد مي کند: مسئولان اجرايي بايد در اجراي قوانين مربوط در خصوص به کار نگرفتن اتباع غيرمجاز خارجي در کشور جديت لازم را داشته باشند و با متخلفان برخورد هاي منطبق با قانون انجام دهند.

600 هزار تبعه غيرمجاز در پايتخت

بر اساس آخرين سرشماري از حضور اتباع بيگانه در پايتخت سال 90 حدود 276 هزار و 45 نفر افغاني مجاز داراي کارت اقامت در تهران حضور داشته اند و پس از آنها 5 هزار و 800 نفر تبعه عراقي، در جايگاه بعدي قرار دارند که به اين ترتيب بيشترين اتباع بيگانه مجاز ساکن در تهران افغاني ها و عراقي ها هستند.

البته اتباع بنگلادشي و پاکستاني را هم بايد حساب کرد که تعدادشان نسبت به دو گروه قبلي بسيار کمتر و حدود 1000 نفر است.

اتباع خارجي که به آنها اشاره شد، گروهي هستند که کارت اقامت داشته و حضورشان در کشور قانوني است البته به شرطي که هر سال نسبت به تمديد کارت اقامت خود اقدام کنند.

اداره کل اتباع استان تهران، حدود دو سال پيش طرحي را براي شناسايي اتباع بيگانه غيرمجاز در پايتخت به اجرا گذاشت که بر اساس آن فراخواني براي اتباع بيگانه در تهران صادر کرد و از افرادي که کارت اقامت نداشتند خواست با حضور در اداره اتباع، نسبت به گرفتن کارت اقامت و قانوني شدن حضورشان در ايران اقدام کنند.

بر اين اساس به اتباع بيگانه هشدار داده شده بود که مراجعه نکردن آنها براي گرفتن کارت اقامت به منزله حضور غيرقانوني شان بوده و در صورت شناسايي با آنها برخورد قانوني خواهد شد.

به گفته کارشناسان اداره اتباع استان تهران، در آن زمان حدود 600 هزار اتباع بيگانه غيرمجاز که البته بيشترين آنها تبعه افغاني بودند در تهران شناسايي شدند.

از آن سال تاکنون آمارگيري جديدي درباره وضع حضور اتباع بيگانه غيرمجاز در تهران انجام نشده تا مسئولان اداره اتباع مطلع شوند که آمار قبلي چقدر کم يا زياد شده است.

بيش از 2 ميليون تبعه مجاز و غيرمجاز در ايران

آمارها مي گويند هم اکنون بالاي يک ميليون نفر تبعه خارجي البته از نوع مجاز و قانوني آن در کشور اقامت دارند.

از اين تعداد 840 هزار نفر پناهنده افغاني و 24 هزار نفر پناهنده عراقي هستند که هر دو گروه کارت پناهندگي و اقامت مجاز دارند. در اين ميان تعدادي هم از اتباع پاکستاني، برمه و بنگلادشي ديده مي شوند.

اين آماري است که مديرکل اداره اتباع خارجي وزارت کشور از حضور اتباع بيگانه مجاز در کشور به ما ارائه داده و مي گويد: علاوه بر اتباع بيگانه مجاز که داراي کارت اقامت در ايران هستند، بين 700 تا يک ميليون تبعه غيرمجاز نيز در کشورمان حضور دارند که بدون رعايت قوانين بين المللي وارد ايران شده اند.

عزيز کاظمي به جام جم توضيح مي دهد: هم اکنون ايران در ورود اتباع بيگانه غيرمجاز و مجاز به کشور سختگيرانه برخورد مي کند، اما در اين مرحله بايد مشکل را از چشم کشورهاي مهاجر فرست ديد.

کاظمي، موضوع کنترل حضور اتباع بيگانه غيرمجاز در کشور را رابطه اي دو سويه مي داند و معتقد است: کشورهايي مانند افغانستان و پاکستان که مرزهاي خود را به درستي کنترل نمي کنند و از سوي ديگر برخي خلأ هاي کنترلي که در مرز ايران وجود دارد شرايطي را فراهم مي کند که اتباع غيرمجاز با استفاده از شرايط موجود وارد کشور شوند، اما اين مشکل باعث نمي شود که ما درباره حضور اتباع غيرمجاز در کشور کوتاه بياييم.

وي تاکيد مي کند: نيروهاي مرزباني، در کنترل مرزهاي ورودي کشور جدي و با تمام توان فعاليت مي کنند، اما فعاليت باندهاي قاچاق انسان که در آن سوي مرزها هستند موجب شده آنها براحتي اتباع بيگانه غيرمجاز را ابتدا به پاکستان و از آنجا به ايران انتقال دهند.

وي حساب اتباع بيگانه مجاز را از غيرمجاز ها جدا و تاکيد مي کند: اتباع بيگانه مجاز تا وقتي کارت اقامت دارند و حضورشان در کشور قانوني است به عنوان پناهنده در کشور مي مانند و مشکلي درباره اقامت شان وجود ندارد، اما مشکل اصلي ما از بابت ورود و اقامت غيرمجازهاست که تا وقتي مجوز حضور در ايران را ندارند، هيچ بهانه اي در اين زمينه پذيرفته نيست.

دولت مصمم به بازگرداندن غيرمجاز ها

شناسايي و بازگرداندن اتباع بيگانه غيرمجاز به کشورشان، طرحي نيست که اجراي آن به يک سال يا زمان خاصي محدود شود و اداره کل اتباع وزارت کشور با همکاري نيروي انتظامي و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعي، در اين سال ها همواره شناسايي و کنترل اتباع بيگانه مجاز از غيرمجاز ها را در دستور کار دارد و با جديت اين کار را پيگيري مي کند.

اين گفته مديرکل اداره اتباع خارجي وزارت کشور است در حالي که تاکيد مي کند: اين مجموعه براي برخورد با ورود هاي غيرمجاز از راه مرزها به کشور دست روي دست نگذاشته است. کاظمي با تاکيد براين که برخورد با اتباع غيرمجاز و بازگرداندن آنها با روي کار آمدن دولت جديد با جديت بيشتري دنبال خواهد شد، مي گويد: شناسايي اتباع بيگانه غيرمجاز و بازگرداندن آنها امسال از برنامه هاي مهم اداره اتباع با همکاري دستگاه هاي ديگر است که به طور جدي دنبال خواهد شد.

مردم کمک کنند

مثل خيلي از کارهاي ديگر، کارشناسايي، ساماندهي و حتي اخراج اتباع بيگانه غيرمجاز از خاک ايران کاري جمعي است که همت همه دستگاه هاي مسئول را مي طلبد.

مدير کل اداره اتباع خارجي وزارت کشور معتقد است: در کنار اقدامات دستگاه هاي مسئول، حتي مردم نيز مي توانند در شناسايي اتباع بيگانه غيرمجاز به وزارت کشور کمک کنند.

آنها مي توانند وقتي از به کارگيري تبعه بيگانه غيرمجاز در يک کارگاه توليدي يا هر شغل ديگري از سوي کارفرماي خود (با وجود اطلاع از غيرقانوني بودن اين کار) باخبر مي شوند، موضوع را به ما اطلاع دهند.

مجلس دست به کار مي شود

مشکل کجاست که طرح هاي خروج اتباع بيگانه غيرمجاز تاکنون به نتيجه مطلوب نرسيده است؟ همکاري نکردن دستگاه هاي مسئول با يکديگر؟ ضعف هاي موجود در کنترل مرزها؟ همکاري نکردن کشورهاي مبدا؟ مقاومت اتباع بيگانه غيرمجاز براي بازگشت و...

مجلس آماده است تا خلأ هاي قانوني در زمينه ساماندهي و حضور اتباع بيگانه را در کشور برطرف کند.

مرادي، عضو کميسيون اجتماعي مجلس شوراي اسلامي، تاکيد مي کند: جمع آوري و ارجاع اين اتباع به کشورشان، کنترل و انسداد مرزها، ساماندهي حضور برخي از اين اتباع در کشور و ممنوعيت استفاده از آنها در بازار کار از جمله اقداماتي است که مي تواند به عنوان راهکار هاي جدي در اين حوزه مورد توجه مسئولان قرار گيرد.

 پوران محمدي
Copyright © 2004-2008 Arya Law, All rights reserved.